CryptoParty

Attend a CryptoParty to learn and teach how to use basic cryptography tools.

A CryptoParty is free, public and fun. People bring their computers, mobile devices, and a willingness to learn!

CryptoParty is a decentralized, global initiative to introduce the most basic cryptography software and the fundamental concepts of their operation to the general public, such as the Tor anonymity network, public key encryption (PGP/GPG), and OTR (Off The Record messaging).

CryptoParties are free to attend, public, and commercially and politically non-aligned.

AGENDA:

  1. Short intro what Cryptoparties are
  2. Little bit of history
  3. Showcase of open source tools such as (Tor, OTR GPG)
  4. Bbitcoin  the so called cryptocurrency
  5. Time for the audience to experiment (Bring your laptops and smartphones)

-nThank you ICK – Innovation Centre Kosovo for supporting this event

(more) Notes from a Debian pilgrim

i shall be attending the FLOSSK conference again this year for the third time, and hope to be able to contribute in the form of a Workshop and/or Presentation . .. 

I expect to make this contribution in a very informal way, hoping mostly for  Q&A sessions around my skills and interests in the FLOSS field..

My presentation last year was tagged on at the end of the conference, and so was not well attended. For this reason I shall not be unduly worried to present some of the samematerial again.  .. 

I expect to flesh out the actual content for my contribution in consultation with FLOSSK colleagues to best suit the conference/ workshop context and the interests of attendees.

Here are some notes towards this contribution . ..

(more) Notes from a Debian Pilgrim. .  .

For the past 5 years I have been working with a Linux netbook system, which is Debian-based, and which has successfully followed a ‘rolling upgrade’ for the last 3 years.

I hope informally to present what I have learnt and to share some insights . .

I migrated from Ubuntu – a process which was far from simple( and attracted some mockery from Debian purists) but which has taught me a great deal about the architecture of Linux systems.

Why Open Source( alone) is not enough – why, and perhaps how to take the FLOSS message to those who need it . .

Placid Linux – the Agnostic Linux distro

Distribution tyranny, politics and why it damages our common cause ..

Agnostic means I don’t have the answers, Freedom as in ‘freedom of choice’

many distros more or less enforce their choices on users.

This may be good for users who do not want to look ‘under the hood’ – but surely contributes to …

Obfuscation and fragmentation

and  the continuing failure of Linux to mount a serious challenge to Windoze in the PC domain.

Beware Ubuntu !! 

Shuttleworth’s power grab, 

After X.  .

Inside a distribution . .

Boot Process . . initv, systemd, upstart( no thanks)

Display Managers. X11 – the future

Window Managers, Desktops – gnome, KDE, IceWM Fluxbox, Openbox etc.

Unity, Cinnamon .. 

Applications.  .

The C libraries.  .

Package management, (rolling) upgrades

WMKIT workshop në Universitetin e Prizrenit

altaltPas një sër prezentimesh në Tiranë, Athinë, Prishtinë dhe Kretë të Greqisë, WMKIT vjen edhe në qytetin historik të Prizrenit.

Qëllimi i kësaj ngjarje ishte mësmi rreth elektronikës dhe programimt. Open Labs dhe FLOSSK së bashku ishin organizatorë të kësaj ngjarje.

Të pranishëm ishin rreth 100 studentë nga Univerziteti i Prizrenit të ndarë në 2 klasë që ndoqën prezantimet dhe demonstrimet 40 minutëshe të bra nga anëtarët e projektit të WMKIT.n nNëse shprehni dëshirë të organizohet një workshop i tillë në qytetin apo komunitetin tënd ju lutem na kontaktoni përmes emailëve tanë dhe ne do të diskutojmë mundësitë për të ardhur në qytetin tuaj.

Të gjithë Përdoruesit mund të votojnë dhe të shkruajnë blog

Pershendetje,nUnë do të doja të ju them se të gjithë përdoruesit mund të krijojnë të hyra ditar,nSë pari ju duhet të regjistroheni dhe të presin për llogarinë tuaj për të miratohen për shkak të shumës së postë të marrim.atëherë ju thjesht shkoni tek: http://www.flossk.org/en/node/add/blognNe do të doja të kërkojë të gjithë njerëzit të cilët e frekuentuan ngjarjet FLOSSK si bootcamp dhe punëtorive dhe natyrisht sfk12 konferencë për të bërë një hyrje blog në lidhje me të,ju mund të postoni fotot dhe të ndajnë përvojën tuaj.flm,,nMikePs, ju mund të blog në gjuhën shqipe apo edhe të përkthejnë Engish shkrimin tuaj blog si dhe në mënyrë të ketë dy versione.

Të gjithë Përdoruesit mund të votojnë dhe të shkruajnë blog

Pershendetje,nUnë do të doja të ju them se të gjithë përdoruesit mund të krijojnë të hyra ditar,nSë pari ju duhet të regjistroheni dhe të presin për llogarinë tuaj për të miratohen për shkak të shumës së postë të marrim.atëherë ju thjesht shkoni tek: http://www.flossk.org/en/node/add/blognNe do të doja të kërkojë të gjithë njerëzit të cilët e frekuentuan ngjarjet FLOSSK si bootcamp dhe punëtorive dhe natyrisht sfk12 konferencë për të bërë një hyrje blog në lidhje me të,ju mund të postoni fotot dhe të ndajnë përvojën tuaj.flm,,nMikePs, ju mund të blog në gjuhën shqipe apo edhe të përkthejnë Engish shkrimin tuaj blog si dhe në mënyrë të ketë dy versione.

SFK12 – Software Freedom Kosova 2012

Më 8 dhe 9 shtator në Prishtinë do të mbahet Liria Softuerike Kosovare, konferencë ndërkombëtare për teknologjinKëtë vikend në Prishtinë do të mbahet Konferenca ndërkombëtare “Software Freedom Kosova 2012 – SFK12”, e cila ka për qëllim thellimin e njohurive nga fusha e teknologjisë informative. Njohës të kësaj fushe specifike, për herë të katërt do të tubohen në Prishtinë për të dëshmuar aftësitë e tyre dhe bashkëpunuar në fushën e teknologjisë informative e cila i dha botës uebin, Androidin, Wikipedian e shumë teknologji të tjera. Liria Softuerike Kosova, e cila organizohet nga FLOSS Kosova, është konferenca më e madhe e këtij lloji në rajon.nKonferenca do t’i ketë ligjëratat kryesore në Fakultetin e Inxhinierisë Elektrike dhe Kompjuterike të Universitetit të Prishtines më 8 dhe 9 shtator ndërsa më 7 dhe 10 stator punëtori në UNICEF Innovations Lab .nSFK12 do të mbledhë folës nga shumë vende anembanë botës duke përfshirë:nBruce Perens:n -Një nga themeluesit e lëvizjes për kod burimor të hapur. Perens është pronar i një kompanie softueri si dhe programues kompjuteri. Perens është bashkë-themelues i Open Source Initiative (OSI).nAndrew Betts:n -Zhvillues në PHP dhe JavaScript si dhe themelues i Assanka, tani pjesë e Financial Times. Betts është ligjërues për tema të lidhura me HTML5 dhe PHP.nProf.Dr.Frederik Questier:n -Këshilltar akademik për projektet arsimore të TIK-ut në disa vende në zhvillim si dhe profesor në disa departamente në Vrije Universiteit, Bruksel. Prof. Questier është autor dhe redaktor i disa librave dhe artikujve në fushën e teknologjisë, inovacionit dhe softuerit të lirë.nFlamur Mavraj:n – Mavraj është zhvillues i aplikacioneve në ueb me PHP. Ai do të ligjëroj për Zend Framework 2.nSi dhe shumë të tjerë.nKonferenca këtë vit bëhet e mundur duke iu falenderuar ndihmës financiare të Ambasadës Norvegjeze në Prishtinë, STIKK, Ipko Foundation dhe Unicef Innovations Lab.n FLOSSK është OJQ e themeluar më 2009 me qëllim të promovimit të softuerit të lirë dhe teknologjive dhe lëvizjeve të ndërlidhura.n Nyja e konferencës: http://www.flossk.org/sfk12n Programi http://lanyrd.com/2012/sfk12/schedule/nPër informata shtesë mund të kontaktoni Arianit Dobroshin në [email protected] 044 905 647 ose Bleona Foniqin në [email protected] 044 585 970.

SFK12 – Software Freedom Kosova 2012

Më 8 dhe 9 shtator në Prishtinë do të mbahet Liria Softuerike Kosovare, konferencë ndërkombëtare për teknologjinKëtë vikend në Prishtinë do të mbahet Konferenca ndërkombëtare “Software Freedom Kosova 2012 – SFK12”, e cila ka për qëllim thellimin e njohurive nga fusha e teknologjisë informative. Njohës të kësaj fushe specifike, për herë të katërt do të tubohen në Prishtinë për të dëshmuar aftësitë e tyre dhe bashkëpunuar në fushën e teknologjisë informative e cila i dha botës uebin, Androidin, Wikipedian e shumë teknologji të tjera. Liria Softuerike Kosova, e cila organizohet nga FLOSS Kosova, është konferenca më e madhe e këtij lloji në rajon.nKonferenca do t’i ketë ligjëratat kryesore në Fakultetin e Inxhinierisë Elektrike dhe Kompjuterike të Universitetit të Prishtines më 8 dhe 9 shtator ndërsa më 7 dhe 10 stator punëtori në UNICEF Innovations Lab .nSFK12 do të mbledhë folës nga shumë vende anembanë botës duke përfshirë:nBruce Perens:n -Një nga themeluesit e lëvizjes për kod burimor të hapur. Perens është pronar i një kompanie softueri si dhe programues kompjuteri. Perens është bashkë-themelues i Open Source Initiative (OSI).nAndrew Betts:n -Zhvillues në PHP dhe JavaScript si dhe themelues i Assanka, tani pjesë e Financial Times. Betts është ligjërues për tema të lidhura me HTML5 dhe PHP.nProf.Dr.Frederik Questier:n -Këshilltar akademik për projektet arsimore të TIK-ut në disa vende në zhvillim si dhe profesor në disa departamente në Vrije Universiteit, Bruksel. Prof. Questier është autor dhe redaktor i disa librave dhe artikujve në fushën e teknologjisë, inovacionit dhe softuerit të lirë.nFlamur Mavraj:n – Mavraj është zhvillues i aplikacioneve në ueb me PHP. Ai do të ligjëroj për Zend Framework 2.nSi dhe shumë të tjerë.nKonferenca këtë vit bëhet e mundur duke iu falenderuar ndihmës financiare të Ambasadës Norvegjeze në Prishtinë, STIKK, Ipko Foundation dhe Unicef Innovations Lab.n FLOSSK është OJQ e themeluar më 2009 me qëllim të promovimit të softuerit të lirë dhe teknologjive dhe lëvizjeve të ndërlidhura.n Nyja e konferencës: http://www.flossk.org/sfk12n Programi http://lanyrd.com/2012/sfk12/schedule/nPër informata shtesë mund të kontaktoni Arianit Dobroshin në [email protected] 044 905 647 ose Bleona Foniqin në [email protected] 044 585 970.

Tech Talk me Besfort Gurin

altInnovations Lab dhe FLOSSK ju ftojnë në “TechTalk”-un e tretë që do të mbahet të martën me 29 Maj në ora 18.30 në hapësirat e Innovations Lab Kosovo.nLigjëruesi i radhës do të jetë Besfort Guri, anëtar i bordit të FLOSSK, i cili do të flasë për QGIS si Sistem Informativ Gjeografik me kod të hapur.nNë pjesën e parë, temat që do të shtjellohen janë:

  • Si të merren dhe shtohen të dhënat në QGIS;
    • Si të shqyrtohen atributet e të dhënave tuaja gjeografike;
    • Si të bashkohen të dhënat private me ato publike;
    • Si të lidhen fotografitë më të dhënat tuaja gjeografike;
    • Si të ndryshohet dizajni i hartës tuaj;
    • Si ta printoni hartën tuaj;Në pjesën e dytë, Besforti do të ligjërojë për GeoServer: cka është ai, formatet e fajllave që mund të shfrytëzohen me GeoServer, publikimi i tyre ne web dhe do ta demonostrojë këtë me dy shembuj:n
      1. Do të ndërtohet me anë të GeoServer një hartë me orthophoto mbi të cilën do të vendosen të dhënat e vektorizuara nga OpenStreetMap.n 2. Si të përdoret GeoServer që të krijohet një Web Map Service (WMS) server për editimin e OpenStreetMap me anë të orthophoto-ve nga GeoServer.nBesforti ka kontribuar në organizimin e konferencës Software Freedom Kosova, projektet e Prishtina Buses dhe Ku me Votu si dhe manualit të parë për krijimin e hartave me Open Street Map. Ai gjithashtu është anëtar i Humanitarian OpenStreetMap Team.nMireupafshim,n Innovations Team & Flossk Teamn ——————-n Linqe:nEventi në Facebook: https://www.facebook.com/events/355837551136111/nQGIS – www.qgis.orgnGeoServer – www.geoserver.orgnOpen Street Map handbook: http://www.flossk.org/sq/projektet/doracakunInnovations Lab Kosovo lokacioni:n Video: http://www.youtube.com/watch?v=xjDpelIOupQn Harta:

View Larger Map

Ne, fëmijët e Uebit

Nga Piotr CzerskinMe siguri nuk ka fjalë tjetër më të mbipërdorur në diskursin mediatik se sa fjala “gjenerata”. Njëherë pata provuar t’i numëroj “gjeneratat” që janë proklamuar në vitet e fundit që nga artikulli i mirënjohur rreth së ashtuquajturës “Gjenerata Asgjë”; besoj që ishin deri në 12. Të gjitha kishin një gjë të përbashkët: ekzistonin vetëm në letër. Realiteti asnjëherë nuk na jep një impuls të vetëm të prekshëm, kuptimplotë, të paharrueshëm, përjetimi i të cilit do t’na dalloj përgjithmonë nga gjeneratat e mëparshme. Ne po e kërkonim atë por në vend të saj ndryshimi revolucionar erdhi i pavërejtur, bashkë me televizionin kabllor, telefonin mobil, dhe para se gjithash, qasjen në Internet. Vetëm sot mund ta kuptojmë se sa shumë kanë ndryshuar gjërat gjatë 15 viteve të fundit.nNe, fëmijët e Uebit; ne, ata të cilët jemi rritur me internetin dhe në internet, jemi një brez që i plotësojmë kriteret për termin në një mënyrë disi subversive. Ne nuk përjetojnë një impuls nga realiteti, por më tepër një metamorfozë të vetë realitetit. Ajo që na bashkon nuk është një kontekst i kufizuar i  përbashkët, por besimi se konteksti vetë-përcaktohet dhe rezultat i zgjedhjes së lirë.n  n Duke shkruar këtë, jam i vetëdijshëm se jam duke e abuzuar përemrin ‘ne’, pasi ‘ne’-ja jonë është e luhatshme, e ndërprerëshme, e paqartë, sipas kategorive të vjetra: e përkohshme. Kur them ‘ne jemi’, kjo do të thotë “shumë shpesh ne jemi” ose “disa prej nesh jemi”. Them “ne” vetëm për të qenë në gjendje të diskutoj fare për “ne”.n  n 1. Ne u rritëm me Internetin dhe në Internet. Kjo është ajo që na bën të ndryshëm; kjo është ajo që e bën ndryshimin vendimtar, edhe pse duket e habitshme nga pikëvështrimi juaj: ne nuk bëjmë “sërf” dhe interneti për ne nuk është një “hapësirë” apo “hapësirë ​virtuale”. Interneti për ne nuk është diçka i huaj nga realitetit, por një pjesë e tij: një shtresë e padukshme por vazhdimisht e pranishme e ndërthurur me mjedisin fizik. Ne nuk e përdorin Internetin, ne jetojmë në Internet dhe së bashku me të. Nëse do t’ju tregonim bildnungsromanin tonë, analog, mund të themi se ka një aspekt natyror Interneti në secilën përvojë që na ka formësuar.n  n Ne kemi bërë miq dhe armiq online, jemi përgatitur për provime online, kemi planifikuar ndeja dhe sesione studimi online, kemi rënë në dashuri dhe jemi ndarë online. Uebi për ne nuk është një teknologji të cilin jemi dashtë ta mësojmë dhe së cilës ia arritëm. Uebi është proces që ndodhë vazhdimisht dhe transformohet vazhdimisht para nesh; me ne dhe nëpërmjet nesh. Teknologjitë shfaqen dhe pastaj zhduken në periferi, uebfaqet ndërtohen, lulëzojnë dhe  pastaj zhduken, por Uebi vazhdon, sepse ne jemi Uebi; ne komunikojmë me njëri-tjetrin në një mënyrë që vjen natyrshëm për ne, më intensiv dhe më efikas se kurrë më parë në historinë e njerëzimit.nTë rritur në Ueb ne mendojmë ndryshe. Aftësia për të gjetur informacion është për ne diçka bazike, siç është për ju aftësia për të gjetur një stacion hekurudhor ose një zyrë postare në një qytet të panjohur. Kur ne duam të dimë diçka – simptomat e para të lisë së ujit, arsyet e fundosjes së “Estonisë”, apo nëse fatura e ujit është dyshueshmërishtë e lartë – ne marrim masa me sigurinë e një shoferi në një makinë të pajisur me navigacion satelitor. Ne e dimë që do ta gjejmë informacionin që na nevojitet në shumë vende, ne e dimë se si të arrijmë në ato vende, ne e dimë si të vlerësojmë besueshmërinë e tyre. Ne kemi mësuar të pranojmë që në vend të një përgjigje gjejmë shumë të ndryshme, dhe nga këto ne mund abstrahojmë versionin më të mundshëm, duke mos i marrë parasysh ato që nuk duken të besueshme. Ne përzgjedhim, filtrojmë, mbajmë në mend, dhe jemi gati për të shkëmbyer informacionin e mësuar për një të ri, më të mirë, kur ai të shfaqet.n  n Për ne Uebi është një lloj disku i jashtëm i memories. Ne nuk kemi nevojë të mbajmë mend detaje të panevojshme: data, formula, klauzola, emra rrugësh, përkufizime të hollësishme. Për ne është e mjaftueshme të kemi një abstrakt, thelbi që është i nevojshëm për procesimin e informacionit dhe lidhjen e tij me gjërat tjera. Nëse na duhen detajet, mund t’i gjejmë ato brenda sekondash. Në mënyrë të ngjashme, ne nuk duhet të jemi ekspertë në gjithçka, sepse e dimë ku mund t’i gjejmë njerëzit që specializohen në atë që ne vetë nuk e dimë, dhe të cilëve mund t’u besojmë. Njerëzit të cilët do të ndajnë ekspertizën e tyre me ne jo për përfitim, por për shkak të besimit tonë të përbashkët se informacioni ekziston në lëvizje, që ai dëshiron të jetë i lirë, që ne të gjithë përfitojnë nga shkëmbimi i informacionit. Çdo ditë: duke studiuar, punuar, zgjedhur problemet e përditshme, ndjekur hobit. Ne e dimë si të konkurrojmë dhe neve na pëlqen ta bëjmë atë, por konkurrimi jonë, dëshira jonë për të qenë të ndryshëm, është e bazuar në njohuri, në aftësinë për të interpretuar dhe përpunuar informacionin, dhe jo në monopolizimin e tij.n  n 2. Pjesëmarrja në jetën kulturore nuk është diçka e jashtëzakonshëm për ne: kultura globale është bllok ndërtimi themelor i identitetit tonë, më e rëndësishme për përcaktimin tonë se traditat, rrëfimet historike, statusi social, prejardhja, apo edhe gjuha që ne përdorim. Nga oqeani i ngjarjeve kulturore ne marrim ato që na përshtaten më së shumti, ndërveprojmë me to, i shqyrtojmë ato, ruajmë përshtypjet tona në faqet e internetit të krijuara për këtë qëllim, të cilat gjithashtu na sugjerojnë albume, filma ose lojëra të tjera që mund të na pëlqejnë. Disa filma, seri apo video i shikojnë së bashku me kolegë apo me miq nga e tërë bota; vlerësimi jonë për disa e ndajmë vetëm me një grup të vogël njerëzish që ndoshta kurrë nuk do ta takojmë ballë për ballë. Kjo është arsyeja pse ne ndiejmë se kultura është duke u bërë njëkohësisht globale dhe individuale. Kjo është arsyeja pse ne kemi nevojë për qasje të lirë në të.n  n Kjo nuk do të thotë që kërkojmë që të gjitha produktet kulturore ta na vihen në dispozicion pa pagesë, edhe pse kur krijojmë diçka, ne zakonisht e kthejmë atë në qarkullim. Ne e kuptojmë se, përkundër qasjes në rritje në teknologjitë të cilat e bëjnë cilësinë e skedarëve të filmit ose zërit deri tani të rezervuar për profesionistët në dispozicion për të gjithë, kreativiteti kërkon përpjekje dhe investim. Ne jemi të përgatitur për të paguar, por komisioni gjigant që shpërndarësit kërkojnë na duket qartë se është mbivlerësuar. Pse duhet të paguajmë për shpërndarjen e informacionit që mundët lehtë dhe në mënyrë të përkryer të kopjohet pa asnjë humbje të cilësisë së origjinalit? Nëse po e marrim veç informacionin, duam që çmimi të jetë proporcional me të. Ne jemi të gatshëm të paguajmë më shumë, por atëherë presim të marrim vlerë të shtuar: një paketim interesant, një pajisje, një cilësi më të lartë, opsion për të shikuar këtu dhe tani, pa pritur që të shkarkohet skedari. Ne jemi të aftë të çmojmë dhe duam të shpërblejmë artistin (pasi paratë kanë ndaluar së qeni shënime në letër dhe janë bërë një varg i numrave në ekran, pagesa është bërë njëfarë akti simbolik i këmbimit prej të cilit duhet të përfitojnë të dyja palët), por për caqet e shitjes së korporatave nuk qajmë fare kokën. Nuk është faji ynë që biznesi i tyre ka pushuar së pasuri kuptim në formën e saj tradicionale, dhe që në vend se të pranojnë sfidën dhe të përpjekën të vejnë kontakt me ne me diçka më shumë se që ne mund ta marrim falas, ata kanë vendosur të mbrojnë rrugët e tyre të vjetruara.n  n Edhe një gjë: ne nuk duam të paguajnë për kujtimet tona. Filmat që na kujtojnë fëmijërinë tonë, muzika që na shoqëroi dhjetë vjet më parë: në rrjetin e memories së jashtëm këto janë thjesht kujtime. Kujtimi i tyre, shkëmbimi i tyre, dhe zhvillimi i tyre është për ne diçka po aq e natyrshme sa kujtimi i “Kazablankës” është për ju. Ne gjejmë në internet filmat që i kemi shikuar si fëmijë dhe iu tregojmë fëmijëve tanë, ashtu si ju na kallëzonit tregimet për Kësulëkuqen apo Tre Arinjtë. A mund ta imagjinoni që dikush t’ju akuzoj juve se keni shkelur ligjin duke bërë këtë? As ne.n  n 3. Ne jemi të mësuar që faturat tona të paguhen në mënyrë automatike, për sa kohë që bilanci ynë bankar e lejon këtë; ne e dimë se hapja e një llogarie bankare apo ndryshimi i rrjetit celular është vetëm çështje e plotësimit të një formulari në Internet dhe e nënshkrimit të një marrëveshje që dorëzohet me korrier; që edhe një udhëtim në anën tjetër të Evropës me një shëtitje të shkurtër në ndonjë qytet tjetër rrugës mund të organizohet në dy orë. Si rrjedhojë, duke qenë shfrytëzues të shtetit, ne jemi gjithnjë e më të irrituar me ndërfaqen e tij arkaike. Ne nuk e kuptojmë pse akti i taksave merr disa formularë për ta përfunduar, kryesori i të cilave ka më shumë se njëqind pyetje. Ne nuk e kuptojmë pse jemi të detyruar të konfirmojmë formalisht lëvizjen nga një adresë e përhershme në një tjetër, sikur komunat nuk mund të komunikojnë me njëra-tjetrën pa ndërhyrjen tonë (për të mos përmendur që domosdoshmëria për të pasur një adresë të përhershme është  në vetvete absurd i mjaftueshëm.)n  n Nuk gjendet asnjë gjurmë në ne e atij pranimi me përulësi të shfaqur nga prindërit tanë, të cilët ishin të bindur që çështjet administrative ishin me rëndësi dhe që konsideronin ndërveprimin me shtetin si diçka që duhet të festohet. Ne nuk e ndiejmë atë respekt, me rrënjë në distancën mes qytetarit të vetmuar dhe lartësisë së madhërishme ku banon klasa qeverisëse, mezi e dukshme përmes reve. Pikëpamja jonë e strukturës shoqërore është e ndryshme nga e juaja: shoqëria është një rrjet, jo një hierarki. Ne jemi të mësuar të fillojmë dialog me këdo, qoftë ai një profesor apo një yll i popit, dhe nuk kemi nevojë për ndonjë kualifikim të veçantë në lidhje me statusin social. Suksesi i ndërveprimit varet vetëm nëse përmbajtja e me­sazhit tonë do të konsiderohet si e rëndësishme dhe e denjë për përgjigje. Dhe në qoftë se, në sajë të bashkëpunimit, mosmarrëveshjeve të vazhdueshme, duke mbrojtur argumentet tona kundër kritikës, ne kemi një ndjenjë se opinionet tona mbi shumë çështje janë thjesht më të mira, pse nuk do të duhej të prisnim një dialog serioz me qeverinë?n  n Ne nuk ndiejmë respekt religjioz për “institucionet e demokracisë” në formën e tyre aktuale, nuk besojmë në rolin e tyre aksiomatik, siç bëjnë ata që i shohin “institucionet e demokracisë” si  monumente për dhe në vetvete. Ne nuk kemi nevojë për monumente. Ne kemi nevojë për një sistem që do t’u përgjigjet pritjeve tona, një sistem që është transparent dhe i aftë. Dhe ne kemi mësuar se ndryshimi është i mundur: që çdo sistem i pakëndshëm mund të zëvendësohet dhe do të zëvendësohet nga një i ri, një që është më efikas, më i përshtatshëm për nevojat tona, që jep më shumë mundësi.n  n Ajo që ne e vlerësojmë më së shumti është liria: liria e fjalës, liria e qasjes në informata dhe në kulturë. Ne mendojmë se në sajë të lirisë Uebi është ai që është, dhe se është detyra jonë për të mbrojtur këtë liri. Ne u kemi borxh këtë brezave të ardhshëm, aq sa u kemi borxh mbrojtjen e mjedisit.nNdoshta nuk ia kemi dhënë ende një emër, ndoshta nuk jemi plotësisht të vetëdijshëm për këtë, por besoj se çfarë duam është e vërtetë, demokracia e vërtetë. Demokraci që ndoshta është më shumë se që ëndërrohet në gazetarinë tuaj.n  Ky shkrim është botuar nën licencën CC-BY-SA 3.0. Përktheu Arianit Dobroshi.

Ne, fëmijët e Uebit

Nga Piotr CzerskinMe siguri nuk ka fjalë tjetër më të mbipërdorur në diskursin mediatik se sa fjala “gjenerata”. Njëherë pata provuar t’i numëroj “gjeneratat” që janë proklamuar në vitet e fundit që nga artikulli i mirënjohur rreth së ashtuquajturës “Gjenerata Asgjë”; besoj që ishin deri në 12. Të gjitha kishin një gjë të përbashkët: ekzistonin vetëm në letër. Realiteti asnjëherë nuk na jep një impuls të vetëm të prekshëm, kuptimplotë, të paharrueshëm, përjetimi i të cilit do t’na dalloj përgjithmonë nga gjeneratat e mëparshme. Ne po e kërkonim atë por në vend të saj ndryshimi revolucionar erdhi i pavërejtur, bashkë me televizionin kabllor, telefonin mobil, dhe para se gjithash, qasjen në Internet. Vetëm sot mund ta kuptojmë se sa shumë kanë ndryshuar gjërat gjatë 15 viteve të fundit.nNe, fëmijët e Uebit; ne, ata të cilët jemi rritur me internetin dhe në internet, jemi një brez që i plotësojmë kriteret për termin në një mënyrë disi subversive. Ne nuk përjetojnë një impuls nga realiteti, por më tepër një metamorfozë të vetë realitetit. Ajo që na bashkon nuk është një kontekst i kufizuar i  përbashkët, por besimi se konteksti vetë-përcaktohet dhe rezultat i zgjedhjes së lirë.n  n Duke shkruar këtë, jam i vetëdijshëm se jam duke e abuzuar përemrin ‘ne’, pasi ‘ne’-ja jonë është e luhatshme, e ndërprerëshme, e paqartë, sipas kategorive të vjetra: e përkohshme. Kur them ‘ne jemi’, kjo do të thotë “shumë shpesh ne jemi” ose “disa prej nesh jemi”. Them “ne” vetëm për të qenë në gjendje të diskutoj fare për “ne”.n  n 1. Ne u rritëm me Internetin dhe në Internet. Kjo është ajo që na bën të ndryshëm; kjo është ajo që e bën ndryshimin vendimtar, edhe pse duket e habitshme nga pikëvështrimi juaj: ne nuk bëjmë “sërf” dhe interneti për ne nuk është një “hapësirë” apo “hapësirë ​virtuale”. Interneti për ne nuk është diçka i huaj nga realitetit, por një pjesë e tij: një shtresë e padukshme por vazhdimisht e pranishme e ndërthurur me mjedisin fizik. Ne nuk e përdorin Internetin, ne jetojmë në Internet dhe së bashku me të. Nëse do t’ju tregonim bildnungsromanin tonë, analog, mund të themi se ka një aspekt natyror Interneti në secilën përvojë që na ka formësuar.n  n Ne kemi bërë miq dhe armiq online, jemi përgatitur për provime online, kemi planifikuar ndeja dhe sesione studimi online, kemi rënë në dashuri dhe jemi ndarë online. Uebi për ne nuk është një teknologji të cilin jemi dashtë ta mësojmë dhe së cilës ia arritëm. Uebi është proces që ndodhë vazhdimisht dhe transformohet vazhdimisht para nesh; me ne dhe nëpërmjet nesh. Teknologjitë shfaqen dhe pastaj zhduken në periferi, uebfaqet ndërtohen, lulëzojnë dhe  pastaj zhduken, por Uebi vazhdon, sepse ne jemi Uebi; ne komunikojmë me njëri-tjetrin në një mënyrë që vjen natyrshëm për ne, më intensiv dhe më efikas se kurrë më parë në historinë e njerëzimit.nTë rritur në Ueb ne mendojmë ndryshe. Aftësia për të gjetur informacion është për ne diçka bazike, siç është për ju aftësia për të gjetur një stacion hekurudhor ose një zyrë postare në një qytet të panjohur. Kur ne duam të dimë diçka – simptomat e para të lisë së ujit, arsyet e fundosjes së “Estonisë”, apo nëse fatura e ujit është dyshueshmërishtë e lartë – ne marrim masa me sigurinë e një shoferi në një makinë të pajisur me navigacion satelitor. Ne e dimë që do ta gjejmë informacionin që na nevojitet në shumë vende, ne e dimë se si të arrijmë në ato vende, ne e dimë si të vlerësojmë besueshmërinë e tyre. Ne kemi mësuar të pranojmë që në vend të një përgjigje gjejmë shumë të ndryshme, dhe nga këto ne mund abstrahojmë versionin më të mundshëm, duke mos i marrë parasysh ato që nuk duken të besueshme. Ne përzgjedhim, filtrojmë, mbajmë në mend, dhe jemi gati për të shkëmbyer informacionin e mësuar për një të ri, më të mirë, kur ai të shfaqet.n  n Për ne Uebi është një lloj disku i jashtëm i memories. Ne nuk kemi nevojë të mbajmë mend detaje të panevojshme: data, formula, klauzola, emra rrugësh, përkufizime të hollësishme. Për ne është e mjaftueshme të kemi një abstrakt, thelbi që është i nevojshëm për procesimin e informacionit dhe lidhjen e tij me gjërat tjera. Nëse na duhen detajet, mund t’i gjejmë ato brenda sekondash. Në mënyrë të ngjashme, ne nuk duhet të jemi ekspertë në gjithçka, sepse e dimë ku mund t’i gjejmë njerëzit që specializohen në atë që ne vetë nuk e dimë, dhe të cilëve mund t’u besojmë. Njerëzit të cilët do të ndajnë ekspertizën e tyre me ne jo për përfitim, por për shkak të besimit tonë të përbashkët se informacioni ekziston në lëvizje, që ai dëshiron të jetë i lirë, që ne të gjithë përfitojnë nga shkëmbimi i informacionit. Çdo ditë: duke studiuar, punuar, zgjedhur problemet e përditshme, ndjekur hobit. Ne e dimë si të konkurrojmë dhe neve na pëlqen ta bëjmë atë, por konkurrimi jonë, dëshira jonë për të qenë të ndryshëm, është e bazuar në njohuri, në aftësinë për të interpretuar dhe përpunuar informacionin, dhe jo në monopolizimin e tij.n  n 2. Pjesëmarrja në jetën kulturore nuk është diçka e jashtëzakonshëm për ne: kultura globale është bllok ndërtimi themelor i identitetit tonë, më e rëndësishme për përcaktimin tonë se traditat, rrëfimet historike, statusi social, prejardhja, apo edhe gjuha që ne përdorim. Nga oqeani i ngjarjeve kulturore ne marrim ato që na përshtaten më së shumti, ndërveprojmë me to, i shqyrtojmë ato, ruajmë përshtypjet tona në faqet e internetit të krijuara për këtë qëllim, të cilat gjithashtu na sugjerojnë albume, filma ose lojëra të tjera që mund të na pëlqejnë. Disa filma, seri apo video i shikojnë së bashku me kolegë apo me miq nga e tërë bota; vlerësimi jonë për disa e ndajmë vetëm me një grup të vogël njerëzish që ndoshta kurrë nuk do ta takojmë ballë për ballë. Kjo është arsyeja pse ne ndiejmë se kultura është duke u bërë njëkohësisht globale dhe individuale. Kjo është arsyeja pse ne kemi nevojë për qasje të lirë në të.n  n Kjo nuk do të thotë që kërkojmë që të gjitha produktet kulturore ta na vihen në dispozicion pa pagesë, edhe pse kur krijojmë diçka, ne zakonisht e kthejmë atë në qarkullim. Ne e kuptojmë se, përkundër qasjes në rritje në teknologjitë të cilat e bëjnë cilësinë e skedarëve të filmit ose zërit deri tani të rezervuar për profesionistët në dispozicion për të gjithë, kreativiteti kërkon përpjekje dhe investim. Ne jemi të përgatitur për të paguar, por komisioni gjigant që shpërndarësit kërkojnë na duket qartë se është mbivlerësuar. Pse duhet të paguajmë për shpërndarjen e informacionit që mundët lehtë dhe në mënyrë të përkryer të kopjohet pa asnjë humbje të cilësisë së origjinalit? Nëse po e marrim veç informacionin, duam që çmimi të jetë proporcional me të. Ne jemi të gatshëm të paguajmë më shumë, por atëherë presim të marrim vlerë të shtuar: një paketim interesant, një pajisje, një cilësi më të lartë, opsion për të shikuar këtu dhe tani, pa pritur që të shkarkohet skedari. Ne jemi të aftë të çmojmë dhe duam të shpërblejmë artistin (pasi paratë kanë ndaluar së qeni shënime në letër dhe janë bërë një varg i numrave në ekran, pagesa është bërë njëfarë akti simbolik i këmbimit prej të cilit duhet të përfitojnë të dyja palët), por për caqet e shitjes së korporatave nuk qajmë fare kokën. Nuk është faji ynë që biznesi i tyre ka pushuar së pasuri kuptim në formën e saj tradicionale, dhe që në vend se të pranojnë sfidën dhe të përpjekën të vejnë kontakt me ne me diçka më shumë se që ne mund ta marrim falas, ata kanë vendosur të mbrojnë rrugët e tyre të vjetruara.n  n Edhe një gjë: ne nuk duam të paguajnë për kujtimet tona. Filmat që na kujtojnë fëmijërinë tonë, muzika që na shoqëroi dhjetë vjet më parë: në rrjetin e memories së jashtëm këto janë thjesht kujtime. Kujtimi i tyre, shkëmbimi i tyre, dhe zhvillimi i tyre është për ne diçka po aq e natyrshme sa kujtimi i “Kazablankës” është për ju. Ne gjejmë në internet filmat që i kemi shikuar si fëmijë dhe iu tregojmë fëmijëve tanë, ashtu si ju na kallëzonit tregimet për Kësulëkuqen apo Tre Arinjtë. A mund ta imagjinoni që dikush t’ju akuzoj juve se keni shkelur ligjin duke bërë këtë? As ne.n  n 3. Ne jemi të mësuar që faturat tona të paguhen në mënyrë automatike, për sa kohë që bilanci ynë bankar e lejon këtë; ne e dimë se hapja e një llogarie bankare apo ndryshimi i rrjetit celular është vetëm çështje e plotësimit të një formulari në Internet dhe e nënshkrimit të një marrëveshje që dorëzohet me korrier; që edhe një udhëtim në anën tjetër të Evropës me një shëtitje të shkurtër në ndonjë qytet tjetër rrugës mund të organizohet në dy orë. Si rrjedhojë, duke qenë shfrytëzues të shtetit, ne jemi gjithnjë e më të irrituar me ndërfaqen e tij arkaike. Ne nuk e kuptojmë pse akti i taksave merr disa formularë për ta përfunduar, kryesori i të cilave ka më shumë se njëqind pyetje. Ne nuk e kuptojmë pse jemi të detyruar të konfirmojmë formalisht lëvizjen nga një adresë e përhershme në një tjetër, sikur komunat nuk mund të komunikojnë me njëra-tjetrën pa ndërhyrjen tonë (për të mos përmendur që domosdoshmëria për të pasur një adresë të përhershme është  në vetvete absurd i mjaftueshëm.)n  n Nuk gjendet asnjë gjurmë në ne e atij pranimi me përulësi të shfaqur nga prindërit tanë, të cilët ishin të bindur që çështjet administrative ishin me rëndësi dhe që konsideronin ndërveprimin me shtetin si diçka që duhet të festohet. Ne nuk e ndiejmë atë respekt, me rrënjë në distancën mes qytetarit të vetmuar dhe lartësisë së madhërishme ku banon klasa qeverisëse, mezi e dukshme përmes reve. Pikëpamja jonë e strukturës shoqërore është e ndryshme nga e juaja: shoqëria është një rrjet, jo një hierarki. Ne jemi të mësuar të fillojmë dialog me këdo, qoftë ai një profesor apo një yll i popit, dhe nuk kemi nevojë për ndonjë kualifikim të veçantë në lidhje me statusin social. Suksesi i ndërveprimit varet vetëm nëse përmbajtja e me­sazhit tonë do të konsiderohet si e rëndësishme dhe e denjë për përgjigje. Dhe në qoftë se, në sajë të bashkëpunimit, mosmarrëveshjeve të vazhdueshme, duke mbrojtur argumentet tona kundër kritikës, ne kemi një ndjenjë se opinionet tona mbi shumë çështje janë thjesht më të mira, pse nuk do të duhej të prisnim një dialog serioz me qeverinë?n  n Ne nuk ndiejmë respekt religjioz për “institucionet e demokracisë” në formën e tyre aktuale, nuk besojmë në rolin e tyre aksiomatik, siç bëjnë ata që i shohin “institucionet e demokracisë” si  monumente për dhe në vetvete. Ne nuk kemi nevojë për monumente. Ne kemi nevojë për një sistem që do t’u përgjigjet pritjeve tona, një sistem që është transparent dhe i aftë. Dhe ne kemi mësuar se ndryshimi është i mundur: që çdo sistem i pakëndshëm mund të zëvendësohet dhe do të zëvendësohet nga një i ri, një që është më efikas, më i përshtatshëm për nevojat tona, që jep më shumë mundësi.n  n Ajo që ne e vlerësojmë më së shumti është liria: liria e fjalës, liria e qasjes në informata dhe në kulturë. Ne mendojmë se në sajë të lirisë Uebi është ai që është, dhe se është detyra jonë për të mbrojtur këtë liri. Ne u kemi borxh këtë brezave të ardhshëm, aq sa u kemi borxh mbrojtjen e mjedisit.nNdoshta nuk ia kemi dhënë ende një emër, ndoshta nuk jemi plotësisht të vetëdijshëm për këtë, por besoj se çfarë duam është e vërtetë, demokracia e vërtetë. Demokraci që ndoshta është më shumë se që ëndërrohet në gazetarinë tuaj.n  Ky shkrim është botuar nën licencën CC-BY-SA 3.0. Përktheu Arianit Dobroshi.

Free Libre Open Source Software Kosova (FLOSSK) is a non-governmental organization based in Prishtina established in 2009 in order to support, promote and develop free and open source software, open and participatory knowledge, education in information technologies through open courseware, and open standards, culture and open society using free communication.

Mailing form

    Our Contacts

    Ganimete Tërbeshi St., No. 2 Aktash neighborhood 10000 Prishtina, Kosovo.

    [email protected]

    en_USEnglish
    en_USEnglish