Ekosistemi i Free Libre Open Source Software (FLOSS) ofron mijëra projekte për pothuajse çdo nevojë, mirpo me gjetë mjete të besueshme e të mirëmbajtura po del me qenë goxha sfiduese. Shpeshherë, përdoruesit po përballen me nje numër tejet të madh alternativash pa pasë nje mënyrë të qartë me vlerësu cilësinë, mirëmbajtjen apo nëse ato vërtet kryejnë punë në praktikë.

Për me iu përgjigj kësaj nevoje, FLOSSK ka kriju OpenCatalog – nje katalog të kuruar që i ndihmon individët, organizatat, institucionet publike, bizneset e komunitetin e teknologjisë me zbulu e me adoptu zgjidhje të besueshme Open Source.

OpenCatalog të lejon me kërku e me filtru projekte shumë shpejt. Për secilin prej tyre mundesh me mësu çka bën, pse është interesant, kujt i shërben dhe arsyet pse e kemi përfshi në listë. Ideja është me të ndihmu me kuptu jo vetëm çfarë bën një mjet, por edhe pse mund të jetë zgjedhja e duhur për nevojat tona.

OpenCatalog mbulon fusha të ndryshme të ekosistemit digjital. Për zhvilluesit dhe administratorët e sistemeve përfshin mjete për Linux, zhvillim softuerik, Cloud Computing, databaza dhe DevOps. Për komunitetin kreativ ofron platforma për dizajn grafik, editim të videos dhe audios, ndërsa për ata që fokusohen në siguri dhe privatësi përfshin mjete për mbrojtjen e të dhënave dhe sigurinë kibernetike. Për studentët, hulumtuesit dhe të gjithë ata që duan të eksplorojnë teknologji të reja, katalogu përmban mjete për Inteligjencë Artificiale (AI), Data Science, edukim dhe fusha të tjera në zhvillim.

OpenCatalog është një pikënisje edukative drejt lirisë sonë digjitale që mori jetë falë iniciativës dhe punës së Samiut, i cili udhëhoqi krijimin dhe zhvillimin e platformës. E si çdo projekt tjetër open source, edhe ky rritet përmes vullnetit të komunitetit. Nëse e njeh një projekt të mirë open source që mendon se duhet me qenë pjesë e katalogut, propozoje atë, ndaj sugjerime ose kontribo me informacione që e bëjnë platformën edhe më të dobishme për gjithe komunitetin.

https://catalog.flossk.org

FLOSSK sot vizitoi Ndërmarrjen Publike “Hekurudhat e Kosovës – Trainkos Sh.A.”, ku u prit nga Kryeshefi Ekzekutiv Agron Statovci, së bashku me Arbër Salihun dhe Altin Podrimçakun.

Gjatë takimit ekipi i Trainkos paraqiti problematikat me të cilat ballafaqohet kjo ndermarrje dhe pikat në të cilat mund të zhvillohet bashkepunimi.

Ndërsa anëtarët e FLOSSK, Sami Kçiku dhe Lis Luci, shtjelluan mundësite që ka FLOSSK per të ofruar ekspertizën dhe vullnetin e komunitetit tonë për të zhvilluar zgjidhje që do ta ndihmonin Trainkosin, sidomos në mirembajtjen e hardware-it, përdorimin e sensorëve dhe hartëzimin.

Faleminderit Trainkos për mikpritjen dhe gatishmërinë për të eksploruar mundësi të reja bashkëpunimi.

Këtë fundjavë, Prishtina Hackerspace u bë pikëtakim për krijues te rinjë.

Permes FOSS Young Makers Lab: Introduction to Arduino një grup i vogël maker-ash të rinj kaluan një ditë duke ndërtuar, testuar dhe mësuar përmes praktikës.

Para se të hapnim laptopët dhe të lidhnim komponentët, pjesëmarrësit u njohën me njëri-tjetrin përmes një loje interaktive te udhëhequr nga Gresa, ku secili prezantonte emrin e tij duke mbyllur një qark elektrik. Një aktivitet i vogël, por një mënyrë e bukur për të krijuar atmosferën e bashkëpunimit që vazhdoi gjatë gjithë ditës.

Më pas, Ardita i prezantoi me Arduino-n, breadboard-in dhe komponentët bazë elektronikë. Nga aty, çdo projekt shtoi një pjesë të re nga çka kishim mësuar.

Të udhëhequr nga Ardita dhe Ruhani, fillimisht ndërtuan një Semafor, ku pjesëmarrësit programuan LED-at të ndizeshin sipas një sekuence të caktuar. Më pas ndërtuan një Arduino Piano, duke përdorur butona dhe buzzer për të krijuar nota muzikore. Workshop-i u përmbyll me Kodin Morse, ku buzzer-i u shndërrua në një mjet komunikimi për të dërguar mesazhe me pika dhe vija.

Në frymën e bashkëpunimit dhe ndarjes së dijes që karakterizon FLOSSK-un, Ardita Kadriu, Ruhan Pacolli dhe Gresa Neziri ishin pranë pjesëmarrësve, duke i orientuar, mbështetur dhe duke krijuar një hapësirë ku pjesëmarrësit mësuan, eksperimentuan dhe ndërtuan së bashku.

Nga një qark i parë që ndoshta nuk funksionoi në provën e parë, deri te projektet finale, çdo hap ishte pjesë e procesit të të mësuarit, çdo aktivitet ishte një mundësi për të kuptuar jo vetëm si funksionojnë komponentët elektronikë, por edhe si një ide e vogël mund të kthehet në diçka që funksionon.

Teknologjia kuptohet më mirë kur e prek, e teston dhe e ndërton vetë. Young Makers Lab ishte një hap i vogël drejt krijimit të brezit të ardhshëm të maker-ëve, zhvilluesve dhe inovatorëve.

Faleminderit të gjithë pjesëmarrësve dhe prindërve që u bënë pjesë e kësaj dite.
Shihemi në aktivitetet e ardhshme!

Këtë të mërkurë patëm mysafirë Shoqatën e Radioamatoreve të Kosovës (SHRAK), të cilët na hapën një dritare në botën e radioamatorizmit. Një fushe që ka lidhur njerëz në mbarë botën për dekada dhe vazhdon të jetë po aq interesante edhe sot.

Vjollca na tregoi se çfarë është radioamatorizmi, si ka evolu ndër vite dhe si është zhvillu komuniteti i radioamatorëve në Kosovë. Përmes historive dhe përvojave të saj, u njohëm më afër me aktivitetet, kulturën dhe rëndësinë e këtij komuniteti.

Fehmiu na çoi pak më thellë në anën teknike të radiokomunikimeve, duke na shpjegu si funksionojnë radio-lidhjet dhe pajisjet që i bëjnë ato të mundshme. Më pas na demonstroi praktikisht, ku patëm mundësinë të ndiqnim komunikime live me radioamatorë ndërkombëtarë nga radiostacioni i tij në Hajvali.

Pyetje, diskutime dhe ide të reja u bënë pjesë e sesionit, duke e kthyer në një bisedë mes komuniteteve dhe jo vetëm në një prezantim.

Faleminderit Vjollcës, Fehmiut dhe SHRAK-ut për vizitën. Shihemi në bashkpunimet e radhës!

Disa muaj më parë Sorra nisi me lyp llaptopa. Kampanja “Kompjutera për Krejt” ka qëllim të thjeshtë: me mbledhë llaptopa që s’po përdoren ma, me i riparu, përgatitë, dhe me i çu te nxënësit që kanë nevojë për ta.

Dje ishim në IAAP “Skënder Luarasi” në Suharekë, ku 12 nxënës të shkëlqyer nga fshatrat e kësaj komune pranuan llaptopët e tyre, e bashkë me ta kaluam një ditë, ku prezantuam FLOSSK-un dhe folëm për open source.

Duke përdor pikërisht llaptopët me sistem operativ të hapun si Linux Mint, Samiu mbajti një workshop praktik ku prezantoi sistemet operative te Linuxit, konceptin e open source-it, përdorimin e AI nëpërmjet OpenCode GitHub e Vercel, si dhe tregoi shembuj konkretë se si njerëzit bashkëpunojnë për të ndërtu projekte të hapura.

Këto pajisje që dikur rrinin pa u përdorë, tash do t’u shërbejnë nxënësve për me mësu, me kriju dhe me zhvillu aftësitë e tyre ne teknologjitë e hapura.

Një falënderim i veçantë shkon 91Life Careers, Valtech, dhe të gjithë individët të cilët iu bashkuan kampanjës duke i dhuruar llaptopat e tyre, si dhe drejtorin e shkollës Hamdi Bytyqi, me kolegët nga IAAP “Skënder Luarasi”, për bashkëpunimin.

Në vitin 2026, pajisjet digjitale nuk janë më luks, ato janë nevojë elementare dhe e drejtë për arsimim të barabartë, misioni ynë është që krejt fëmijët në Kosovë të kenë qasje në vegla digjitale për të ndërtuar të ardhmen e tij.

Kjo është vetëm faza e parë, e Sorra ende po lyp llaptopa.
Nëse ke një pajisje që s’e përdor ma, jepja dikujt mundësinë me fillu diçka të re.